• ΑΝΤΖΥ ΑΒΡΑΜΟΠΟΥΛΟΥ

Κλήρος σε πανδημία

*“Διαρκές διοικητικό όργανο της Εκκλησίας της Ελλάδος είναι η “Διαρκής Ιερά Σύνοδος” η οποία συγκροτείται από τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος ως μόνιμο μέλος και Πρόεδρο και δώδεκα εν ενεργεία Μητροπολίτες, ο οποίοι λαμβάνονται κατά τη σειρά των πρεσβειών της Αρχιερωσύνης και εκ περιτροπής ανά έξι από την Αυτοκέφαλη Εκκλησία της Ελλάδος και τις Μητροπόλεις των λεγόμενων ⟪Νέων Χωρών⟫ για ετήσια θητεία.”


Αυτός είναι ακριβής ορισμός για τη λεγόμενη Ιερά Σύνοδο σύμφωνα με το Εκκλησιαστικό Δίκαιο (Ι. Κονιδάρης, Εγχειρίδιο Εκκλησιαστικού Δικαίου, 3η έκδ., 2016), ενώ στο ίδιο εγχειρίδιο αναφέρονται ρητά οι δικαιοδοσίες του συγκεκριμένου οργάνου, οι οποίες αφορούν αμιγώς εκκλησιαστικά θέματα.



Σε μια πρωτοφανή συνθήκη για τη χώρα το κράτος, όλως παραδόξως, μας εξέπληξε ευχάριστα παρουσιάζοντας εξαιρετικά γρήγορα αντανακλαστικά προκειμένου να ανακοπεί, όσο είναι εφικτό, η διάδοση του νέου στελέχους του κορωνοϊού Covid-19. Σε σύντομο χρονικό διάστημα μετά την εμφάνιση των πρώτων κρουσμάτων ακολούθησε η αναστολή λειτουργίας των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, των καταστημάτων εστίασης και άλλων χώρων, ενώ συστήνεται στους πολίτες να παραμείνουν στο σπίτι για όσο περισσότερο μπορούν. Σκοπός είναι η προστασία της υγείας όλων, και σίγουρα των ευπαθών που όντας πιο ευάλωτοι σε κάποια πιθανή προσβολή από τη νόσο κινδυνεύουν με σοβαρότερες επιπλοκές ή θάνατο, αλλά και η μη κατάρρευση του συστήματος υγείας και των ΜΕΘ λόγω του υπερβολικού όγκου ασθενών. Οι πολίτες κατά πλειοψηφία φαίνεται να ακολουθούν τις οδηγίες της πολιτείας, ειδικά όσο η αυστηρότητα των μέτρων εντείνεται.


Η στενή σχέση της ελληνικής πολιτείας με τη Χριστιανική Ορθόδοξη Εκκλησία είναι κάτι παραπάνω από γνωστή και σαφής, ενώ το ίδιο ισχύει και για μεγάλη μερίδα του πληθυσμού. Παρά τη σύνδεση αυτή, έχουν υπάρξει στο παρελθόν (και σίγουρα θα υπάρξουν στο μέλλον) αποφάσεις του κράτους οι οποίες πάρθηκαν για τη διευκόλυνση ή για την εξυπηρέτηση δικαιωμάτων των πολιτών, όπως για παράδειγμα ο πολιτικός γάμος ή η μη αναγραφή του θρησκεύματος σε επίσημα έγγραφα, και βρίσκουν την Εκκλησία και την Ιερά Σύνοδο που την εκπροσωπεί αντίθετη. Σε διάφορες περιπτώσεις, για παράδειγμα στο θέμα των αμβλώσεων ή της ομοφυλοφιλίας, η αντιπαράθεση και τα επιχειρήματα που τη συνοδεύουν δεν περιορίζονται μόνο στις κοινωνικές προεκτάσεις των θεμάτων, αλλά άπτονται και της επιστημονικής γνώσης, χωρίς να λείπουν οι παρερμηνείες.


Όμως αυτή τη φορά τα πράγματα ξέφυγαν από τις διαστάσεις ενός κοινωνικού θέματος που ίσως χωρά και διαφορετική θεώρηση και πήραν μορφή εξαιρετικά σοβαρού κινδύνου για τη δημόσια υγεία. Παρά το δεδομένο αυτό, άνθρωποι με επιρροή στη συνείδηση του κοινού, ειδικά των μεγαλύτερων σε ηλικία που είναι και πιο πιθανό να ανήκουν στις ευπαθείς ομάδες, επέλεξαν να παραβλέψουν την επιστημονική αλήθεια προωθώντας ουσιαστικά πως η πίστη νικά την ασθένεια (τον ιό που έχει σκοτώσει χιλιάδες ανά τον κόσμο ως σήμερα). Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να δούμε εικόνες συνωστισμού για την κυριακάτικη Θεία Λειτουργία με ανθρώπους κάθε ηλικίας, όχι μόνο να μην τηρούν τα σχετικά μέτρα προστασίας, αλλά και να μεταλαμβάνουν. Ακόμα δεν θα πρέπει να θεωρείται αμελητέος ο αποπροσανατολισμός που θα μπορούσαν να προκαλέσουν οι δηλώσεις των κληρικών σχετικά με τη σοβαρότητα της κατάστασης, αλλά και σε σχέση με τα μέτρα πρόληψης που θα πρέπει να λαμβάνουν οι πολίτες αυτή την περίοδο.


Φυσικά δεν είναι ευθύνη μόνο των οργάνων της εκκλησίας ό,τι συνέβη, αλλά και των ίδιων των πολιτών, όμως ακριβώς για να μην αφεθεί η διαχείριση της κρίσης στο βαθμό ευσυνειδησίας καθενός υπήρξε αναστολή λειτουργίας των περισσότερων από τους χώρους όπου θα ήταν πιο εύκολη η μετάδοση του ιού. Ωστόσο κάτι τέτοιο δεν ίσχυσε για τους λατρευτικούς χώρους. Παράλληλα η εκκλησία μέσω του Αρχιεπισκόπου, δήλωνε ευθέως ότι “ουδέποτε επιχείρησε να υποκαταστήσει την επιστήμη”, ενώ εμφανίστηκε να “πετάει το μπαλάκι” στην πολιτεία για το κλείσιμο των ναών και ιερείς να κατηγορούν τόσο τον πρωθυπουργό για τη στάση του όσο και τους πολίτες κάνοντας λόγο για “αμαρτίες που είναι υπεύθυνες για τη διάδοση του ιού”.


Όσα έλαβαν χώρα σχετικά με το θέμα τις τελευταίες μέρες και αναφέρονται παραπάνω στην πραγματικότητα καμία σύνδεση δεν φαίνεται να έχουν με τη θρησκευτική πίστη και συνείδηση. Ο λόγος που η Ιερά Σύνοδος επέμενε να αγνοεί τις πραγματικές διαστάσεις του ζητήματος παραμένει άγνωστος διότι όποιο σενάριο και να εξεταστεί λογικά πέφτει στο κενό. Δεν είναι εύκολο να πιστέψει κανείς ότι λόγοι κύρους ή λόγοι συμφωνίας με τις πρακτικές της θρησκευτικής λατρείας είναι ικανοί να πυροδοτήσουν μια τέτοιου είδους επικίνδυνη στάση απέναντι στα μέτρα που έχει λάβει η κυβέρνηση, αλλά και στις επιταγές των καιρών.


Η παύση της συγκέντρωσης των πιστών σε ναούς για λατρευτικές τελετές και η προσαρμογή αυτών στα απαραίτητα μέτρα προστασίας φάνταζε επιτακτική ανάγκη και ευτυχώς ελήφθησαν μέτρα προς αυτή την κατεύθυνση. Το πόρισμα της έκτακτης συνεδρίασης της Ιεράς Συνόδου τη Δευτέρα 16 Μαρτίου παροτρύνει τους πιστούς να προσεύχονται από τα σπίτια τους, αναφέρει ότι θα συμβαίνει "λιτή τέλεση" της Θείας Λειτουργίας, αναβάλλει την τέλεση κάποιων μυστηρίων, ενώ άλλα θα τελούνται παρουσία μόνο των στενών συγγενών και επισημαίνει ότι οι ναοί θα παραμείνουν ανοιχτοί μόνο για κατ' ιδίαν προσευχή. Επίσης παρακαλεί τους πιστούς να ακολουθήσουν τις οδηγίες της πολιτείας και να αποφύγουν τον πανικό. Λίγο αργότερα ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε μέσω Τwitter τα εξής:



Ωστόσο, ακόμα και αν κάτι τέτοιο συνέβη, αυτό που πιθανότατα θα (έπρεπε να) απομείνει δεν είναι η, αργοπορημένη και μετά από πίεση, απόφαση του κλήρου να συμπλεύσει τελικά με τις διακηρύξεις των υγειονομικών αρχών, ενώ φαίνεται η κίνηση αυτή να διακατέχεται από χαρακτηριστική έλλειψη δραστικότητας, σε αντίθεση με τα μέτρα των αρχών. Η συνειδητή επιλογή και επιδίωξη των κληρικών να διατυπώνουν συχνά θέσεις για ζητήματα που αφορούν το κοινωνικό σύνολο, σε μια προσπάθεια άσκησης επιρροής στην κοινή γνώμη, φέρνει μαζί της κοινωνική ευθύνη. Η παράβλεψη και ουσιαστικά αποποίηση αυτής από τους ίδιους είναι το γεγονός που μάλλον κάνει τελικά τον περισσότερο θόρυβο, εγείροντας ακόμα ενστάσεις σχετικά με τα γεγονότα που αφορούν τη στάση της ελληνικής ορθόδοξης εκκλησίας απέναντι στην πανδημία που μαίνεται σε όλη την υφήλιο.


2.png

follow us on Instagram @atheniantimes.gr

"Νέα άποψη σε Αθηναϊκούς καιρούς"
- ΟΙ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ ΜΑΣ -
Εικόνα1.png
LACREDI LOGO.png
- ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΕΙΤΕ -
  • Black Facebook Icon
  • Instagram
Εικόνα1.png
Εικόνα1.png