• NTEΣ ΜΠΟΥΜΠΟΥΧΕΡΟΠΟΥΛΟΥ

Η Επώνυμη Καταστροφή

Snow Storm Steam-Boat of a Harbour's Mouth by T. M. W. Turner


Η ανάγκη μας να μεγαλώνουμε ό,τι ζούμε… μεγάλο ή μικρό.


(και κάπως έτσι, να μικραίνουμε για να γινόμαστε ακόμα πιο ''μεγάλοι'')



Η πρώτη φορά που άκουσα για ονοματοδοσία κάποιας φυσικής καταστροφής, ήταν νομίζω το 2005, όταν στα ΜΜΕ παγκοσμίως, μονοπωλούσε η είδηση για έναν μεγαλειώδη και τρομερό τυφώνα με το θηλυκό όνομα Κατρίνα. Και θυμάμαι λοιπόν τότε, ότι παρά την πρώτη μου αμηχανία γι ‘ αυτόν τον ανθρωπομορφισμό – μου προκάλεσε «αστραπιαία» το ενδιαφέρον ως προς τις ψυχολογικές ανάγκες που ενδέχεται να καλύπτει παγκοσμίως, στη συνείδηση των ανθρώπων που υποφέρουν και καταστρέφονται από τα φυσικά φαινόμενα, ή σ’ αυτούς που παρακολουθούν από τον καναπέ τους το ανθρώπινο δράμα (την ανάγκη, άραγε, ενός ξεκάθαρα προσωποποιημένο θύτη, τόσο που έχει και όνομα και μπορούμε να το καταραστούμε τουλάχιστον πιο συγκεκριμένα από την γενική ανεξέλεγκτη μοίρα;) - με το που πληροφορήθηκα τα περαιτέρω, το τεράστιο δηλαδή μέγεθος της καταστροφής η θλίψη και η συγκίνηση αντικατέστησε οποιαδήποτε τέτοια «προνομιούχα» αναζήτηση.


Και για να θυμηθούμε, μιλάμε για έναν από τους ισχυρότερους τυφώνες που έχουν παρατηρηθεί στον Ατλαντικό, με περισσότερα από 1833 θύματα και συνολικό κόστος καταστροφών κοντά στα 81 δισεκατομμύρια δολάρια. Πρόκειται για την ακριβότερη φυσική καταστροφή των ΗΠΑ, για μία ανθρώπινη τραγωδία αδιανόητης κλίμακας, από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις θα λέγαμε, της οδυνηρής συνειδητοποίησης της παντοδυναμίας της φύσης και του αντίστοιχου μηδαμινού μεγέθους του ανθρώπου απέναντι της. Κάτι δηλαδή που όσο εύκολα και συχνά το ξεχνάμε τόσο σκληρά και αμείλικτα μας υπενθυμίζεται, ειδικά όταν με αλαζονεία, έχουμε βάλει το χεράκι μας (και πολύ παραπάνω από αυτό) σαν ανθρωπότητα, για «να προκαλέσουμε την οργή της» (εν γένει και στο ευρύτερο πλαίσιο, με την παρέμβασή μας στη φύση).


Και ερχόμαστε στο σήμερα. Στο τώρα και στο εδώ, στην θαυμαστή – για τόσους λόγους - μικρή μας χώρα. Μία χώρα που κατά κοινή επιστημονική ομολογία, πέρα από τους σεισμούς, έχει σε γενικές γραμμές ένα καλό και ήπιο κλίμα, που προκαλεί (συγκριτικά πάντα), μετριοπαθή και ελεγχόμενα φυσικά φαινόμενα. Οι εποχές κυλούν συνήθως αναίμακτα και διακριτικά ανάμεσα στις ζωές μας, και ακόμα κι αν παρεκκλίνουν από ότι έχουμε συνηθίσει, (βλέπε την εκνευριστική παράταση του φετινού καλοκαιριού), σίγουρα δεν βιώνουμε όσα τρομαχτικά βλέπουμε να συμβαίνουν σε άλλα πιο άτυχα σημεία του πλανήτη μας. Να σημειώσω εδώ, ότι φυσικά και έχουμε δυστυχώς κατά καιρούς μεγάλες υλικές ζημιές και απώλειες ανθρώπινων ζωών κατά τις τοπικές μας καταστροφές. Οι τελευταίες όμως, συνδέονται ως επί το πλείστον στατιστικά - με υπάρχουσες εξαιρέσεις - με την τεράστια, αποδεδειγμένη αδυναμία της κρατικής μηχανής να τις προλάβει και να τις αντιμετωπίσει, αλλά και με την γενικότερη θα λέγαμε έλλειψη ενδιαφέροντος και αποποίηση ευθύνης (υπάρχει και πιο χυδαία λέξη που δεν θα χρησιμοποιήσω εν προκειμένω) σε ατομικό επίπεδο για οτιδήποτε δεν αφορά τον μικρόκοσμο του κάθε πολίτη σε αυτή τη «αλληλέγγυα» κοινωνία ( εντυπωσιακό για έναν λαό που αυτοχαρακτηρίζεται ως σύνολο ατομικοτήτων που διαθέτουν «μπέσα», «ξήγα» και «φιλότιμο», greek words only)


Και θα μου πείτε, όπως είδαμε, πρόκειται πράγματι για ένα παγκόσμιο φαινόμενο να δίδονται ονόματα στα ακραία φυσικά φαινόμενα. Άλλωστε, αν δεν ήταν, δεν θα είχαμε πάρει ποτέ την πρωτοβουλία για κάτι παρόμοιο, καθώς είναι μάλλον η πικρή αλήθεια, ότι σε τέτοια ζητήματα λειτουργούμε κυρίως μιμούμενοι και όχι με δική μας έμπνευση. Κινούμαστε μονίμως συγκριτικά και με το «επαρχιώτικο» άγχος μας σε υπερλειτουργία, (το άγχος ότι θα παραμείνουμε πίσω ή ότι θα μας ξεπεράσουν εκείνοι που κάποτε ήταν στα δέντρα κτλ κτλ) και όχι αυτοτελώς, συνδιαλεγόμενοι με τον καθρέφτη μας, ως μόνο υπεύθυνο και αυστηρό κριτή της ουσιαστικής αυτοβελτίωσης μας (η οποία εν αντιθέσει, δεν φαίνεται να μας αγχώνει ιδιαίτερα).


Εδώ, στα μεταξύ μας, μια ματιά να ρίξει κάποιος στις ελληνικές διαφημίσεις θα διαπιστώσει ότι ακόμα και σήμερα, το 2019, τίποτα δεν είναι πιο αποτελεσματικό ως marketing από την επίκληση στην κατοχή του προϊόντος από κάποιον τρίτο, τον διπλανό συνεργάτη, γείτονα, περαστικό, με τον πρωταγωνιστή να σπεύδει τελικά να αγοράσει όχι επειδή το χρειάζεται αλλά επειδή δεν αντέχει να το έχει ο διπλανός του. Δεν πρέπει λοιπόν, σε καμία περίπτωση να μένουμε πίσω, αυτή είναι η κόκκινη γραμμή μας, και γ’ αυτό θα κάνουμε τα πάντα, θα μιμηθούμε άκριτα και μπουρδουκλωμένα οτιδήποτε εισάγουμε είτε μας ταιριάζει ή όχι, με μία μόνο προϋπόθεση. Να είναι κάποιου άλλου και όχι ακόμα δικό μας. Το πώς βέβαια, παρ’ όλα αυτά καταλήγουμε από οποιονδήποτε δρόμο και με κάθε τρόπο τόσο υπερήφανοι (ή ακραία ανασφαλείς;) και οι απόλυτα «καλύτεροι» από τους άλλους, είναι κάτι ενδιαφέρον κοινωνιολογικά όσο και αντιφατικό όσο και παράδοξο όσο και ενίοτε τρομακτικό για τη δύναμη της σύγχυσης και της αυθυποβολής μας.


Τι μπορούμε να πούμε λοιπόν γι’ αυτό το «ανθρώπινο» φαινόμενο, το φαινόμενο που εξελίσσεται τα τελευταία χρόνια στην «Ελλάδα μας», αυτό δηλαδή της ακατάπαυστης ονοματοδοσίας από τους μετεωρολόγους σε κάθε βροχή, καταιγίδα, μπόρα, που διαρκεί πάνω από 3 ώρες; Σίγουρα αρκετά περισσότερα από το αν ήταν φυσικό. Μη παρεξηγηθώ, το βρίσκω ευχάριστο και αρκετά αστείο να μπορώ να ξέρω ότι περιμένω τη Διδώ, την Αριάδνη, ή κάποιον «Γανυμήδη» που λέει και η κολλητή μου, για να μαζέψω τα ρούχα, ή για να πάρω ομπρέλα μαζί μου, ή για να αποφύγω το «δημόσιο ντουζάκι» της λεωφόρου Αλεξάνδρας στο ύψος του γηπέδου… Γιατί να περιοριστώ στο να περιμένω απλά και γενικά την «κακοκαιρία» ή τον χειμώνα ή την « βροχή»… (πολύ γενικό αν και διαχρονικά ποιητικό); Μπορώ όμως επίσης, πέρα από το να διασκεδάσω με αυτά τα άκακα βαφτίσια (why not? μην είμαστε μίζεροι, μπορούμε να εκμεταλλευτούμε το ότι ζούμε σε αυτή τη χώρα, το λίκνο του αβίαστου σουρεαλισμού, τόσα άλλα χάνουμε άλλωστε…) μπορώ λοιπόν επίσης, να αναρωτηθώ: Ποια επιπλέον ανάγκη μας για δραματοποίηση ικανοποιεί ή δύναται να ικανοποιήσει αυτή η κατά τα άλλα διασκεδαστική ονοματοδοσία; Από την απλή παθολογική μας δίψα για ταύτιση με ό, τι συμβαίνει σε άλλες χώρες (ακόμα και όταν πρόκειται για ζοφερές καταστροφές και όχι πχ για μία πρωτοποριακή τεχνολογική εφεύρεση, «ορίστε, και εμείς ζούμε τραγωδίες! Αμ πως! Χθες πέρασε ο Μίνωας αν θες να ξέρεις και μας κατέστρεψε»), μέχρι την υποσυνείδητη απόδοση ευθυνών που προσφέρει η προσωποποίηση οποιουδήποτε φαινομένου σε αυτή τη χώρα: «Θα σου πω εγώ ποιος φταίει. Η Διδώ, ο Ζορμπάς, η Ευρυδίκη, η Λητώ, ο Κρέοντας, ο Ξενοφών, το Σύστημα, οι Ξένες Δυνάμεις, ο Μπαμπούλας, το Κράτος, η Διαφθορά, η Παρανομία, οι Πολιτικοί... Όλα αυτοί ενωμένοι, βαπτισμένοι, απροσδιόριστοι ως προς τη σύνθεσή τους αλλά επώνυμοι συγκεκριμένοι, σαν ολιγομελή ομάδα υπερηρώων, υπερκακών γιγάντων με σάρκα και οστά, σαν ένας στόλος από φορτηγά transformers που μας κυνηγούν, μας αδικούν, μας βασανίζουν, μας βρίσκουν ανήμπορους, αβοήθητους, και κυρίως μετά το πέρασμά τους μας αφήνουν άνευ καταλογισμού και ευθύνης. Τι να κάνεις απέναντι σε έναν «μπαμπούλα» άλλωστε; Υπάρχει λόγος που είναι κάτι τόσο γενικό (μα) και που ταυτόχρονα χωράει σε ένα όνομα.


Και για να σοβαρευτούμε, να αναφέρουμε κάπου εδώ ότι η επίσημη δικαιολογία από το εθνικό αστεροσκοπείο (την οποία δεν έχουμε κανέναν λόγο να μη πιστέψουμε) είναι ότι με αυτόν τον τρόπο επιταχύνεται η γρήγορη μετάδοση της πληροφορίας, η καλύτερη πρόληψη και η προστασία. Παρ΄ όλα αυτά τίποτα δεν μας εμποδίζει να σχολιάσουμε και να αναρωτηθούμε, ταυτόχρονα με την αιτία που γέννησε αυτή την συνήθεια, μήπως και γιατί παράλληλα, και έστω τυχαία, η συνήθεια αυτή κουμπώνει υπέροχα και με ακρίβεια σε αρκετά από τα «εθνικά» μας χαρακτηριστικά (έχει πλάκα που όσοι χρησιμοποιούν με αληθινή και βαθιά πεποίθηση αυτή τη φράση, αναφέρονται συνήθως σε επίθετα αποδεικτικά της «ωραιότητά» μας, βλέπε «ελληνική ψυχή» ενώ από εκεί και πέρα, ένα εκατοστό περίπου δίπλα αρχίζει ο ανθελληνισμός και ο ρατσισμός) Μήπως λέω…


Πολλά πράγματα είναι ικανά να μας καταστρέψουν. Αρκετά απ΄ αυτά κατ’ αποκλειστικότητα, επιζητούν δηλαδή (στόχος της ζωής τους!) μόνο τη δική μας καταστροφή. Άλλωστε οι ήρωες χρειάζονται δύσκολες, οριακές και επικίνδυνες καταστάσεις για να αναδειχθούν, καταστάσεις κατά τις οποίες η σωτηρία απαιτεί μόνο την υπέρβαση, και όχι μία απλή οργάνωση, έναν έγκαιρο προγραμματισμό, μία πρόληψη και προετοιμασία (για τα οποία άλλωστε πολύ σπάνια είμαστε ικανοί). Και κακά τα ψέματα. Είμαστε μία χώρα που παράγει ήρωες διαρκώς. Στις καταστροφές, στους πολέμους, στο γήπεδο, στο survivor, στα νοικοκυριά μας… Ναι σ’ αυτά, με τα καλύτερα φωτάκια και τον «μεγαλύτερο», τον «τεραστιότερο» Άι μας Βασίλη…




Πηγή εικόνας: wikipedia

2.png

follow us on Instagram @atheniantimes.gr

"Νέα άποψη σε Αθηναϊκούς καιρούς"
- ΟΙ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ ΜΑΣ -
Εικόνα1.png
LACREDI LOGO.png
- ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΕΙΤΕ -
  • Black Facebook Icon
  • Instagram
Εικόνα1.png
Εικόνα1.png